Duurzame IT

Een serie streamen of filmpjes bekijken op een sociaal netwerk, communiceren via een chatplatform of e-mail, online kopen of verkopen... al deze en nog veel meer toepassingen hebben een reële impact op onze planeet. 

Dat geldt ook voor professioneel gebruik: telewerken of deelnemen aan videoconferenties, gebruikmaken van artificiële intelligentie...

De technologieën die we ons als 'zonder fysieke dragers' voorstellen, zijn in werkelijkheid gebaseerd op zeer fysieke infrastructuur en apparatuur: computers, schermen, smartphones, zendmasten, satellieten, datacenters of onderzeese kabels. De productie en werking ervan vereisen enorme hoeveelheden grondstoffen, water en energie. 

Digitale technologie heeft een grote impact op het milieu: 

• uitstoot van broeikasgassen,
• gebruik van niet-hernieuwbare hulpbronnen,
• vernietiging van de biodiversiteit,
• en vervuiling van water en bodem. 

De wereldwijde digitale infrastructuur is verantwoordelijk voor 4% van de broeikasgasemissies, evenveel als Canada en bijna twee keer zoveel als de hele luchtvaartsector. Deze voetafdruk zou tegen 2050 met meer dan 60% kunnen toenemen als we niets ondernemen. 

De praktische gids voor duurzaam digitaal gedrag biedt 16 praktische fiches om dagelijks de juiste handelingen te verrichten. Hij is gebaseerd op de “5 R+”-methode: weigeren, reduceren, repareren, hergebruiken en recycleren. Hij is opgesteld door Paradigm en bedoeld voor iedereen, zowel op het werk als thuis.

De Duurzame IT-kit biedt een methode en concrete hulpmiddelen om besturen te begeleiden bij de implementatie van een duurzame IT-aanpak. De kit is bedoeld voor projectleiders en begeleidt hen bij elke stap, vanaf de start van het proces tot en met het vastleggen en valideren van een stappenplan.

De kit is gebaseerd op de projecten en experimenten die de besturen van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest al meer dan vier jaar uitvoeren in het kader van het Duurzame IT-initiatief. De inhoud ervan is samen met de leden van het netwerk ontwikkeld en vervolgens getest en aangevuld bij een proefbestuur om een pragmatische, operationele aanpak te garanderen die is afgestemd op de realiteit van de overheidssector.

De Gids voor ecologisch ontwerp van digitale diensten begeleidt teams bij het ontwerpen en ontwikkelen van zuinigere en duurzamere digitale diensten. De gids bundelt de meest effectieve goede praktijken om de milieu-impact van websites en applicaties te verminderen en tegelijkertijd hun prestaties en toegankelijkheid te verbeteren.

Deze gids is uitgewerkt in het kader van het Duurzame IT-initiatief en bouwt voort op de lessen die zijn getrokken uit vier proefprojecten die door Brusselse besturen werden uitgevoerd. Hij is gebaseerd op de belangrijkste referentiekaders op dit gebied en biedt een pragmatische benadering die in de praktijk werd getest en is afgestemd op de behoeften van de overheidssector. 

Al sinds 2021 neemt het Brussels Hoofdstedelijk Gewest maatregelen om de milieu-impact van zijn IT te verminderen. Dit nog voordat het Gewest in 2023 zijn klimaatdoelstellingen vastlegt in zijn Gewestelijk Lucht-, Klimaat- en Energieplan. 

Paradigm is verantwoordelijk voor de uitrol en coördinatie van de acties op het vlak van duurzame IT binnen het Gewest. 

In 2021 zagen we o.a.:  

• de goedkeuring van de Externe linknieuwe digitale governance door de gewestregering, die als doelstelling heeft de milieu-impact van digitale technologie binnen de IT- en digitale activiteiten van het Gewest te beperken;
• de toetreding van Paradigm tot het “Sustainable IT Charter” van ISIT-be (Open a new vensterBelgisch Instituut voor Sustainable IT);
• de oprichting door Paradigm van het gewestelijke netwerk van actoren op het gebied van duurzame IT, dat vandaag 15 Brusselse overheden telt; 

Het Open a new vensterproject Recycle IT heeft na een oproep tot samenwerking 11 Brusselse actoren geïdentificeerd die zich bezighouden met het refurbishen van computers. Dankzij hen kunnen de overheden van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest hun computerapparatuur makkelijk uit dienst nemen. Het project heeft drie doelstellingen: 

1. de ecologische voetafdruk van digitale apparatuur verkleinen door deze waar mogelijk een tweede leven te geven;
2. ervoor zorgen dat niet-herbruikbaar materiaal wordt gerecycled volgens de milieunormen voor uit dienst genomen elektrische en elektronische apparatuur (AEEA);
3. digitaal minder vaardige mensen in staat stellen om van een deel van deze apparatuur te profiteren, een doelstelling die aansluit bij het Externe linkPlan voor Digitale Toegankelijkheid. 

Paradigm houdt de laptops van zijn medewerkers voortaan 6 jaar in plaats van 4. Deze verlenging van de levensduur van de IT-apparatuur levert concrete voordelen op:  

• 36% vermindering van de jaarlijkse ecologische voetafdruk van het computerpark van Paradigm;
• betrokkenheid van andere overheden bij het initiatief. De geschatte jaarlijkse vermindering van meer dan 230 ton broeikasgasemissies in het Gewest indien de maatregel wordt uitgebreid tot alle Brusselse overheden.