U bent hier: Home / Cultuur, toerisme & vrije tijd / Ongewoon Brussel / Tuinwijken, arbeiderswijken en modelwijken

Tuinwijken, arbeiderswijken en modelwijken

Tuinwijken, arbeiderswijken en modelwijken. Het concept van de tuinwijken vond zijn oorsprong in het Engeland van de 19e eeuw. In Brussel kenden ze hun bloeiperiode tussen 1915 en 1930.
Het concept van de tuinwijken vond zijn oorsprong in het Engeland van de 19e eeuw. In Brussel kenden ze hun bloeiperiode tussen 1915 en 1930.

De tuinwijken moesten enerzijds het tekort aan woningen voor de arbeidersklasse opvangen, en anderzijds zorgen voor een prettige woon- en leefomgeving.

Toen er na de Tweede Wereldoorlog opnieuw een gebrek aan woningen was, werden grote wooncomplexen opgetrokken volgens het concept van de Franse architect Le Corbusier. De Modelwijk van Laken is een voorbeeld van die avant-gardearchitectuur uit de jaren vijftig.

Tuinwijk van Moortebeek in Anderlecht

De zowat 360 woningen van deze tuinwijk zijn te herkennen aan de geeloranje gevels. Deze wijk werd aangelegd in 1922 na een architectuurwedstrijd. Alle straten zijn er genoemd naar een beroemde schrijver.

Shakespearelaan

top

Tuinwijk Het Rad in Anderlecht

Deze wijk – aangelegd in de jaren twintig volgens de plannen van de architecten Pompe, Meckmans, Jonghers en Voets – telde oorspronkelijk bijna 700 huizen voor de arbeidersklasse. Het concept was telkens hetzelfde: een woonkamer, drie slaapkamers, een zolder en een tuintje. Geheel volgens de traditie van de tuinwijken werden de gebouwen opgetrokken rond een gemeenschappelijke groene zone, het Lustplein.

Minister Wautersplein

top

Van Lindt-Wijk in Oudergem

Deze tuinwijk langs de snelweg in Oudergem is de kleinste van België. De wijk met 89 woningen, ontworpen door de architecten Vanderslagmolen en Verbist, werd geopend in 1922. De huizen werden gebouwd in Engelse cottagestijl met een klein voortuintje en een grotere tuin achteraan.

Antoine Van Lindtplein

top

Moderne Wijk in Sint-Agatha-Berchem

'Cité Moderne' werd in 1925 bekroond met de grote prijs op de Exposition des Arts Décoratifs in Parijs voor het avant-gardistisch ontwerp van architect Victor Bourgeois. De huizen en kleine appartementsgebouwen zijn gebouwd in een kubistische stijl zonder franjes, met rechte hoeken en platte daken. Zeer vernieuwend voor die tijd was het gebruik van gewapend beton. Elke woning is zo georiënteerd om het daglicht maximaal op te vangen.

Moderne Wijkstraat

top

Wijk Jouët-Rey in Etterbeek

Deze wijk met een dertigtal huizen rond een centraal grasperk werd gebouwd in 1909 in opdracht van de Hospices de Bruxelles om onderdak te bieden aan bejaarden. De wijk werd in 1998 gerenoveerd en sommige huizen zijn nog steeds appartementen voor begeleid wonen voor bejaarden, zieken of mensen in nood. Het parkje in het centrum van de tuinwijk is toegankelijk voor het grote publiek.

Ingang via de Landbouwersstraat

top

Wijk Forest-Vert in Vorst

Van deze wijk, die in 1922 werd ontworpen door architect Henri Van Montfort, blijven vandaag maar twee huizenblokken meer over. De rest werd afgebroken om plaats te maken voor sociale woningen.

Fléronlaan

top

Modelwijk van Laken

Dit project, onder leiding van architect Renaat Braem, wilde het archetype van de ideale sociale huisvesting zijn: elke inwoner had een huis, een tuin en toegang tot buurtvoorzieningen zoals bibliotheken, winkels, sportterreinen enz. Het geheel werd opgetrokken in 1958, recht tegenover het terrein van de Wereldtentoonstelling.

Citroenbomenlaan

top

Tuinwijk Diongre in Molenbeek

In 1922 kocht de gemeente een domein ter hoogte van wat later de Louis Mettewielaan zou worden. Architect Joseph Diongre werd gevraagd om de plannen te tekenen voor een honderdtal woningen. De wijk onderscheidt zich door de gevelafwerking van de huizen. De wijk is ook voorzien van een wasserij, die toegankelijk is voor alle bewoners.

Diongrestraat

top

Wijk Kapelleveld in Sint-Lambrechts-Woluwe

Net als Le Logis en Floréal in Watermaal-Bosvoorde werd deze tuinwijk bedacht door stedenbouwkundige Louis Van der Swaelmen, die de bouw ervan toevertrouwde aan de architecten Hoste en Pompe. De omtrek van de wijk is met het blote oog zichtbaar: de huizen zijn allemaal in hetzelfde materiaal opgetrokken met bepleisterde gevels (in kleuren gaande van wit naar donkergrijs, afhankelijk van de straat) en de huizen beschikken over een tuintje vooraan en een grotere tuin aan de achterkant.

Emile Vanderveldelaan

top

Stadswijken Floréal en Le Logis in Watermaal-Bosvoorde

Dit zijn waarschijnlijk de twee bekendste stadwijken. Ze dienden dan ook al meermaals als filmlocatie. Ze werden allebei ontworpen door stedenbouwkundige Louis Van der Swaelmen en architect Jean-Jules Eggericx.

De wijk Floréal werd gebouwd op initiatief van een coöperatieve vennootschap opgericht in 1922 door werknemers van de Waalse krant Le Peuple. In totaal telt de wijk 630 huizen, waarvan 350 eengezinswoningen. Zoals de naam al laat vermoeden, werden alle straten genoemd naar een bloem.

Tuinwijk Le Logis

Le Logis dateert uit dezelfde tijd. De werken vonden plaats in verschillende fasen tussen 1922 tot 1951. De wijk telt 726 eengezinswoningen, verdeeld over straten met dierennamen.

Logisplein – Drie Lindenplein

top